A palabra 'aldea' é galega?

Cuestións sobre o idioma dos nosos pais (significado de palabras, normativización, reintegracionismo, etc.).
Avatar do Utilizador
xestor
Mensagens: 1337
Registado: terça, 04 jan 2005, 19:34

A palabra 'aldea' é galega?

Mensagempor xestor » segunda, 28 jul 2008, 10:33

Entre as cousas interesantes que aprende un falando co noso compañeiro , está a seguinte, que nos comentou o pasado venres :

Segundo nos comenteou, a palabra "aldea" non é propia da nosa lingua. É de orixe árabe (o cal puiden confirmar consultando o dicionario Estravís) e de introdución relativamente recente no galego. Polo tanto segundo el é preferible usar "lugar".

O que me gustaría prantexar aquí é que outras opcións temos para substituir esta palabra allea na nosa lingua e recuperar as tradicionais galegas.

Eu coido que lugar está ben cando nos referimos a un lugar concreto ou ao concepto socio-xeográfico, na escala coñecida lugar-parroquia-bisbarra na que se estrutura desde hai séculos o país. Pero cando se fai mención xenérica e imprecisa á "aldea"... "lugar" non me convence:

- "Todos os domingos visita a súa aldea" -> "Todos os domingos visita o seu lugar".
- "Ti vas moito pola aldea?" -> "Ti vas moito polo lugar"?
- "As aldeas galegas están a esmorecer" -> "Os lugares galegos están a esmorecer".


Eu coñezo "paila", que aínda que non aparece no Estravís, é a orixe do termo "pailán". A min sóame céltica. Talvez relacionada con "pala" (protección??)?

anavilat
Socio/a
Socio/a
Mensagens: 441
Registado: quarta, 17 mai 2006, 14:29

A palabra 'aldea' é galega?

Mensagempor anavilat » terça, 29 jul 2008, 08:59

Si que foi interesante coñecer a Axav e a verdade e que me quedaron ganas de poder conversar máis tempo con el. Oxalá vai para diante a Xuntanza de Antas e poida vir el tamén.
O que comentastes vos sobre a aldea, estiven lembrando que no pobo donde vivia miña bisavóa e se criou miña avóa nunca lle oin decir a ninguén, a non ser xente da miña idade, aldea, sempre se referian o lugar...
" Pois o outro día vinche no lugar a Carmiña"
" Anda polo lugar, como alma en pena"....

Esas son algunhas das frases que recordo nas que se usaba lugar en vez de aldea.

axav
Mensagens: 12
Registado: sexta, 05 jan 2007, 19:52

A palabra 'aldea' é galega?

Mensagempor axav » terça, 07 out 2008, 19:37

Na minha opinião o termo aldea é um estrangeirismo absolutamente incorrecto em galego. Que se estenda a nível popular é mais uma mostra de degradação linguística - e neste caso tem um valor simbólico muito importante.

Cuido que mesmo em espanhol "aldea" deveria ser rejeitada pelo menos para se referir às entidades de povoação do norte da península e limitar-se a um contexto cultural e geográfico determinado.

Em todo caso, em galego é estrangeirismo e deve-se a particularismo administrativo com certa regularidade a partir do séc. XVIII e sempre desde o espanhol. Isto é, trata-se, de o empregar em língua galega, de um castelhanismo. Pode-se aceitar como lusismo, aldeia, mas de novo, parece-me devera ser acoutado como indiquei para o espanhol no parágrafo anterior.

Na assembleia de filhos votei abstenção (e teria votado em contra se não for que se poderia interpretar como uma oposição noutro sentido) ao troco de sé pelo feito de que me parece pouco correcto ter a sé num lugar que utiliza este barbarismo. Olho, não por ser barbarismo em sim, mas pelo significado particular que este barbarismo tem de redução de todo um campo léxico para designar distintas entidades de povoação.

Obviamente, isto é uma opinião particular minha e não estou a empregar autoridade normativa nenhuma. Cuido que sou objectivo em quanto se pode fazer uma valoração desde um contexto geográfico e histórico que, de novo na minha opinião particular, aconselha limitar o termo mesmo em ambos os dois grandes idiomas peninsulares.


Atenciosamente,
Afonso Xavier Canosa Rodríguez.

xosenri
Mensagens: 31
Registado: quinta, 24 jan 2008, 22:44

A palabra 'aldea' é galega?

Mensagempor xosenri » terça, 07 out 2008, 22:03

Já daquela quando o nosso gestor Manoel comentou-nos no taboleiro da sua encrenca com a palabra e propuguera algumas alternativas de celtismo delirante para uma palabra que é galega desde o berço da língua, que com certeza fez parte do vocabulário dos latins do Atlántico e assim estivo nas crónicas irmandinhas ou relatos das invasions napoleónicas so di comprendido que aló da Longa Noite de Pedra perdera o característico diptongo final e já eram poucos os galegos a dizer " Aldéia" sendo a forma castelã, "Aldea", a que a meirande parte dos galegos usam hoje. Pouco hão de comprender os leitores deste taboleiro na sua maioria ignorantes da Norma AGAL a sua intençom e arrualho filológico. Queira definir com claridade sua postura perante todas as palabras de origem mudejar e nom romanas, antigas palabras das artes militares e dos ofícios e artesanías. Porque "Alfaiate sem dedal cose pouco e o fai mal". A palabra "Aldéia". e uma alfáia valiosa no enxoval linguístico da galeguidade. Pergunto-me qual seria a resposta à sua mensagem de homens senlheiros do Reintegracionismo Galego como Carbalho Calero perante esta arroutada autoritária de fracos alicerces.

Avatar do Utilizador
xestor
Mensagens: 1337
Registado: terça, 04 jan 2005, 19:34

A palabra 'aldea' é galega?

Mensagempor xestor » quarta, 08 out 2008, 07:37

Separei estas 2 últimas mensaxes do por se temáticamente diferente: lingüística. Vou ver se atopo estoutra mensaxe da que fala Xosenri por se cómpre fusionar ambos os 2 fíos.

Avatar do Utilizador
xestor
Mensagens: 1337
Registado: terça, 04 jan 2005, 19:34

A palabra 'aldea' é galega?

Mensagempor xestor » quarta, 08 out 2008, 07:43

Ben, atopei o fío orixinal e xunteinos. Espero que vos pareza ben. Así as mencións ás opinións duns e doutros fican máis clariñas.

Por certo, Xosenri: non sei onde atopas o "delirante celtismo". Eu só apuntei como unha posible etimoloxía de "paila" a nosa vella lingua céltica. Se ti tes outra explicación etimolóxica sería axeitado que a deses en troques de descualificar sen máis as dos demais.

E sobre as cousas "autoritarias" pois se te refires ás de Axav, el mesmo coido que recoñeceu non ser autoridade ningunha no asunto así que sobra o descualificativo tamén.

Coido que achegaría luz sobre o asunto ver p.ex. que e cantos topónimos galegos levan a palabra aldea e cantos levan [u]lugar[/i].

mariab
Mensagens: 41
Registado: quinta, 04 jan 2007, 10:49

A palabra 'aldea' é galega?

Mensagempor mariab » quinta, 09 out 2008, 18:25

No nomenclator galego:
http://www.xunta.es/nomenclator/busca.jsp
Aparte de usar lugar no canto de aldea, aparecen 160 núcleos de poboación que no nome levan "aldea". AParte dos típicos "Aldea de arriba" ou "Aldea de abaixo" que eran case os únicos que coñecía, descubrín "Fondaldea", "Mediodaldea".
Lugar encontrei 40.
O que non sei é se a distribución é xeográfica ou se corresponden a que estes núcleos foron fundados en distintos períodos ou a ningunha das dúas cousas.

Encontrei outro recurso sobre toponimia de internet, da Universidade de Vigo.
De aldea sinálame 172 topónimos:
http://sli.uvigo.es/toponimia/toponimia ... ea&volta=1
De lugar, 39
http://sli.uvigo.es/toponimia/toponimia ... ar&volta=1
Pero os máis numerosos son os que levan "vila", 1780:
http://sli.uvigo.es/toponimia/toponimia ... la&volta=1

bershky
Mensagens: 465
Registado: quarta, 18 jan 2006, 10:39

A palabra 'aldea' é galega?

Mensagempor bershky » quinta, 09 out 2008, 19:51

Sinónimos de aldea. Vilar; lugarexo ( aldea pequena ); lugar; vila, parroquia, e por suposto pobo.

Nos pobos que eu me criei, falabamos de pobos e non de aldeas. Por exemplo: o pobo de Correchouso, a vila de Laza, o pobo de Mixos... etc. Xamais da aldea aquela, aqueloutra, etc.

xosenri
Mensagens: 31
Registado: quinta, 24 jan 2008, 22:44

A palabra 'aldea' é galega?

Mensagempor xosenri » sexta, 10 out 2008, 17:41

Botando as palabras entre aspas para saber cantas veces úsase unha ou outra na rede, mesmo sendo que as persoas idosas non escreben moito na web e son a fonte mais clara de enxebridade. Eis os resultados do atopadoiro Google= 26,800 for "meu pobo" / 6,780 for "miña aldea"./ 3,090 for "miña vila"/74 for "miña aldeia" Pois compre aclarar que dos 74 resultados por " Miña Aldeia" e pescudando polo miudo, apenas topei dous galegos a conservar a i que usaran os seus antergos e os dous escriben en Galego Normativo. Un deles escribeu na web do Celta de Vigo e o outro na Ciberirmandade da Fala, reproduzo a mensaxe do galego que dixo aos do Celta de Vigo="[i]Non vou nen con O VIGO nen con O CORUÑA, porque ambolos dous coxeades do mesmo pe, meus amiguiños. Eu vivin en ambalas cidades e nas duas riron de min por falar na miña lingoa natal, porque eu nascin na aldeia. Eu vou co equipiño da miña aldeia, que xa me abonda, e os equipiños das aldeias si que son os que representan a nosa Galicia, non os PORTUGUESES e mais os TURCOS. ¡Eu son galego con honra, non portugues nen turco!
Se poidera, quereria ver como os dous perdiades o sabado o derbi, porque non o merecedes gañar ningun dos dous, ningun. Xamais entendereivos, o porque da vosa superioridade. ¡¡¡¡¡Viva a aldeia!!!!! Viva Galicia
") Non me digades ca este usa a i por lusista o reintegrata X-D [/i]

bre0gan
Mensagens: 27
Registado: sábado, 01 mar 2008, 21:38

A palabra 'aldea' é galega?

Mensagempor bre0gan » sábado, 11 out 2008, 10:13

Ata onde eu sei "aldea" é tan galega como calquera outra palabra do galego, como poden ser carballo e azucre (penso que ésta tamén vén de alá abaixo). De tódolos xeitos na aldea sempre falabamos de "pobo", porque a normativa é unha cousa e a fala da xente é outra :D


Voltar para “Lingua galega”

Quem está ligado:

Utilizadores neste fórum: Nenhum utilizador registado e 1 visitante